Uzay Seyahatlerinin Beyin Üzerindeki Etkileri Araştırıldı

Uzaya gitmek insan vücudu için son derece zorlu bir deneyim. Yayımlanan yeni bir çalışmaya göre, uzay uçuşu sonrasında beynin kafatası içinde yukarı ve geriye doğru kaydığı ve şekil değiştirdiği tespit edildi. Bu değişimlerin boyutu, uzayda geçirilen süre uzadıkça artıyor. NASA’nın daha uzun görevler planladığı ve uzay seyahatlerinin profesyonel astronotların dışına taşmaya başladığı günümüzde, elde edilen bulgular giderek daha büyük önem kazanıyor. Yerçekimi olmayınca beyin nasıl etkileniyor? Dünya’da yerçekimi, vücuttaki sıvıları ve beyni sürekli olarak Dünya’nın merkezine doğru çeker.

Uzayda ise bu kuvvet ortadan kalkar. Bunun sonucunda vücut sıvıları baş bölgesine doğru yer değiştirir ve astronotların yüzlerinde şişkinlik oluşur. Normal yerçekimi koşullarında beyin, beyin omurilik sıvısı ve çevresindeki dokular dengeli bir konuma ulaşır. Ancak mikro yerçekimi ortamında bu denge değişir. Yerçekiminin aşağı doğru çekişi ortadan kalktığında beyin kafatası içinde adeta serbestçe hareket eder ve çevresindeki yumuşak dokular ile kafatasından kaynaklanan çeşitli kuvvetlere maruz kalır.

Önceki çalışmalar, uzay uçuşu sonrasında beynin kafatası içinde daha yukarı konumlandığını göstermişti. Ancak bu araştırmaların çoğu beyni tek bir bütün olarak ele alıyordu. Bu yaklaşım, beynin farklı bölgelerinde ortaya çıkan önemli etkileri ortalamalar içinde gizleyebiliyor. Araştırmada, uzayda birkaç haftadan bir yılı aşkın süreye kadar farklı sürelerde görev yapan 26 astronotun beyin MR görüntüleri analiz edildi. Beynin hareketine odaklanmak için her astronotun uzay öncesi ve sonrası çekilen görüntülerinde kafatası referans alınarak hizalama yapıldı.