Ankara’da temelleri atılan “Türk Dünyası Arabuluculuk Konvansiyonu” yalnızca yeni bir hukuk metni değil, Türk devletleri arasında ortak hukuk düzeni kurma yolunda tarihi bir adım.
Hürriyet’ten Oya Armutçu’nun yazısına göre, Singapur Konvansiyonu uluslararası ticarette nasıl yeni bir dönem başlattıysa Ankara’da doğan bu girişim de Türk dünyasında ortak hukuk, güven ve yatırım ikliminin anahtarı olabilir. Kazanan ise sadece hukukçular değil vatandaş, iş insanı ve yatırımcı olacak. Türk devletleri son yıllarda enerji, ulaştırma, savunma ve ticarette peş peşe önemli adımlar attı. Şimdi bunlara belki de en stratejik halka ekleniyor: Ortak hukuk.
ANKARA KONVANSİYONU
Ankara’da Adalet Bakanlığı ile Türk Dünyası Arabulucular Birliği’nin (TDAB) 14 Temmuz’da düzenlediği “Türk Dünyası Arabuluculuk Konvansiyonu” toplantısı ilk bakışta bir hukuk paneli gibi görünse de gerçekte çok daha büyük bir hedefi ortaya koydu. İlk kez Türk devletleri arasında ortak hukuk vizyonu, ortak arabuluculuk standartları, ortak etik kurallar, ortak eğitim sistemi ve ortak hukuk kurumlarının oluşturulması aynı masada konuşuldu. Bu nedenle Ankara’da başlayan süreç sadece arabuluculuğun değil, Türk dünyasının hukuk geleceğinin de yol haritasını çizebilir.
NEDİR, NEDEN ÖNEMLİ
“Konvansiyon”, devletlerin üzerinde uzlaştığı ve ortak kuralları kabul ettiği uluslararası sözleşme demek. Türk Dünyası Arabuluculuk Konvansiyonu’nun amacı da Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan, Türkmenistan, KKTC ve diğer Türk devletleri arasında ortak hukuk dili oluşturmak, ortak arabuluculuk standartları geliştirmek, ortak etik ilkeleri belirlemek ve sınır aşan uyuşmazlıkların daha hızlı çözülebileceği güvenilir bir hukuk zemini kurmak.
VATANDAŞ NE KAZANACAK
Peki bu girişim sıradan vatandaşı neden ilgilendiriyor? Bugün Türk devletleri arasında eğitim gören öğrenciler, yatırım yapan şirketler, ihracatçılar, müteahhitler, turizmciler ve farklı ülkelerde yaşayan binlerce vatandaş bulunuyor. En büyük sorun ise hukuki uyuşmazlık çıktığında hangi hukukun uygulanacağı, sürecin ne kadar süreceği ve verilen kararın diğer ülkede geçerli olup olmayacağı. İşte ortak hukuk altyapısı geliştikçe uyuşmazlıklar daha kısa sürede çözülebilecek, dava maliyetleri azalabilecek, yatırımcı daha güvenli hareket edebilecek, ticaret hızlanacak. Vatandaş hak ararken daha öngörülebilir bir sistemle karşılaşacak.
SINIR AŞAN UYUŞMAZLIKLARA HIZLI ÇÖZÜM
Türk Dünyası Arabulucular Birliği Başkanı Yakup Erikel, yalnızca bir arabuluculuk sistemi değil, Türk dünyasının ortak hukuk mimarisini kurmayı hedeflediklerini vurguladı. Erikel, bakın ne dedi: “Bugün attığımız adımın yüzyıllar boyunca yaşayacak bir hukuk işbirliğinin başlangıcı olacağına inanıyoruz. Biz, Türk dünyasının sadece ortak tarihini konuşan değil, ortak hukuk kurumlarını kuran nesil olmak istiyoruz.”
İlk hedef dikkat çekici: Türk dünyasını kapsayacak dijital hukuk ve arabuluculuk platformu kurmak. Bu sistem sayesinde dünyanın herhangi bir yerindeki kişi, şirket veya kurum uyuşmazlığını güvenli dijital ortamda sisteme taşıyabilecek. Uzman arabulucular aracılığıyla hızlı ve etkin çözüme ulaşabilecek. Erikel, bu hedefi ise şu sözlerle anlattı: “Amacımız yalnızca dijital bir platform kurmak değil; güveni dijital ortamda kurumsallaştırmak ve teknolojiyi hukukun hizmetine sunmak.” Erikel’in ikinci hedefi ise daha büyük: Ankara’yı Türk dünyasının hukuk ve arabuluculuk merkezi haline getirmek. Sınır aşan ticari uyuşmazlıkların Türk dünyasının yetişmiş hukukçuları tarafından çözüldüğü uluslararası saygınlığa sahip bir hukuk merkezi öngörülüyor. Ankara’da atılan bu adım, hukuk tarihi açısından sessiz ama son derece stratejik bir dönüm noktası niteliğinde…
TOPLANTIYA KİMLER KATILDI
Toplantıya Türkiye’nin yanı sıra Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan, Türkmenistan, KKTC, Macaristan ve Kosova’dan hukukçular katıldı. Açılış konuşmalarını TDAB Başkanı Yakup Erikel, Arabuluculuk Daire Başkanı Umut İlhan Durmuşoğlu yaptı. Panellerde Prof. Dr. İbrahim Ermenek, Prof. Dr. Şebnem Akipek, Prof. Dr. Pervin Somer, Prof. Dr. Ziynet Seldağ Güneş Peschke, Doç. Dr. Sezercan Bektaş, Doç. Dr. Yasemin Güllüoğlu, Prof. Dr. Ergin Ergül, Doç. Dr. Eda Atike Manav ile Azerbaycan, KKTC, Özbekistan, Kazakistan, Kırgızistan ve Kosova’dan hukukçular deneyimlerini paylaştı.
